60 năm thăng trầm của thương hiệu bia gắn liền với người Hà Nội

Ông Võ Tiến Kỷ và ông Lê Văn Ba, những lãnh đạo của thời kỳ sơ khởi chọn cái tên Trúc Bạch để đặt cho chai bia đầu tiên này, với ý nghĩa chỉ địa danh hồ Trúc Bạch trên mảnh đất ngàn năm văn hiến, và gần trụ sở Nhà máy Bia Hà Nội.

Ngay từ những ngày đầu, bia Trúc Bạch không sử dụng chiến lược giá rẻ. Do công nghệ mới, cộng thêm nguyên liệu nhập khẩu và tỷ lệ pha trộn lúa mạch cao, giá Trúc Bạch đắt hơn các loại bia truyền thống sử dụng công nghệ Hommel cũ từ cuối thế kỷ 19.

Trúc Bạch nhanh chóng trở thành thứ đồ uống “thời thượng”. Cùng với phở Hà Nội, kem Tràng Tiền, bia Trúc Bạch thành một phần trong văn hóa ẩm thực của người Hà Nội trong suốt một thời kỳ dài.

Đến giai đoạn bao cấp, bia trở thành món hàng xa xỉ và chỉ có thể mua theo tem phiếu mỗi dịp lễ tết.

Đến những năm 1990, Bia Hà Nội chuyển sang tự hạch toán kinh doanh và khó khăn nảy sinh từ đó. Nguồn nguyên liệu nhập khẩu bị thắt chặt, dẫn đến không đáp ứng đủ nhu cầu bia hơi, bia chai của người dân. Công suất nhà máy sụt giảm chỉ còn dưới 35 triệu lít một năm.

Chưa hết, nhà máy còn phải đối mặt với sự tranh vô cùng gay gắt từ bia Vạn Lực giá rẻ của Trung Quốc. Nhiều công ty bia trong nước lâm vào tình trạng khó khăn. Họ tìm lối thoát bằng cách chuyển hướng sang tập trung sản xuất bia hơi, hoặc sáp nhập với các công ty bia lớn, có tên tuổi để gia công sản phẩm. Phần còn lại, chấp nhận số phận cho đối tác ngoại thâu tóm như bia Huế.

Ban lãnh đạo nhà máy nhận định ở thời điểm này, Trúc Bạch kém tính cạnh tranh với mức giá cao vượt quá khả năng chi tiêu của người dân. Ngân sách nhà nước lại có hạn, không cho phép nhập các nguyên liệu sản xuất bia đắt đỏ.

Đó là lúc phải đi đến quyết định khó khăn nhất kể từ thời kỳ thành lập – dừng sản xuất Trúc Bạch.